Depresyonun son zamanlarda çok yaygın yaşandığı bilinse de aslında dönem dönem ortaya çıkabilen bir durumdur. Bu durumdan kurtulmak zaman zaman zor olabildiği için doktor kontrolünde antidepresan kullanımı gerekebilir. Depresyon, başlı başına hafızayı olumsuz etkileyebilen bir durumdur; dikkat azalması, yavaş düşünme gibi birçok negatif etkisi vardır. Depresyonla birlikte kaygının arttığı durumlarda, yüksek kaygı seviyesi zihni tetikler ve dikkati geçici olarak artırmış gibi hissettirebilir. Aslında artan şey dikkat değil, aşırı düşünme ve zihinsel yüklenmedir. Antidepresan kullanımıyla kaygı azalınca ve dikkat aşırılıktan normal düzeye (homeostazis) dönünce kişi bunu "unutkanlık" olarak algılayabilir.
- Homeostazis
- Vücudun ve beynin iç dengesini koruma hâli.
- Demans
- Hafıza ve bilişsel işlevlerde ilerleyici bozulmayla seyreden hastalıklar grubu.
- Antikolinerjik etki
- Bazı ilaçların, hafıza ve dikkat için önemli olan asetilkolin adlı maddeyi baskılaması.
- Antikolinerjik yük
- Bir kişinin kullandığı ilaçların toplam antikolinerjik etkisinin beyin üzerindeki baskısı.
- Asetilkolin
- Hafıza, öğrenme ve dikkat süreçlerinde rol oynayan bir nörotransmitter.
- Nörotransmitter
- Sinir hücreleri arasında iletişimi sağlayan kimyasal maddeler.
Genel olarak antidepresanlar, doğrudan ya da dolaylı yollardan hafızayı etkileyebilir; ancak her zaman unutkanlık yaptığı söylenemez. Bu etki genç bireylerde çok yaygın değildir fakat yaşlı bireylerde, özellikle demans hastalarında, hafıza işlevlerini belirgin ölçüde etkileyebilir. Antikolinerjik yükü yüksek bazı antidepresanlar geçici zihinsel yavaşlama, odaklanma güçlüğü ve unutkanlık oluşturabilir. Bunun nedeni, antikolinerjik ilaçların hafıza için önemli olan asetilkolin nörotransmitterinin işlevini baskılamasıdır.
Depresyonla birlikte B12 düzeyinin azalması ise genellikle olumsuz duygu durumuna ve beslenme bozukluklarına bağlıdır; "antidepresan kullandım ve B12 eksikliği yaptı" şeklinde düşünülmemelidir. Literatürde antidepresanların B12 vitaminini düşürdüğüne dair bir kanıt bulunmamaktadır. Bununla birlikte, B12 vitamini eksikliğinin depresyon belirtilerinin şiddetlenmesiyle ilişkili olduğu bilinmektedir. Antidepresanlar özellikle depresyonun hafiflemesiyle birlikte hafızada ve bazı bilişsel işlevlerde kısmi iyileşme sağlayabilir; ancak bu etkiler ilaç türüne, yaşa ve mevcut bilişsel duruma göre değişiklik gösterebilir.
