2024 TEKNOFEST Biyoteknoloji ve İnovasyon Yarışması'nda "Sıfır Atık Biyoreaktör: Evde Biyogaz ve Kompostlama" projeleriyle birinci oldular!
Soru 1: Innogas fikri nasıl doğdu? Bu projeye başlamanızda sizi en çok motive eden şey neydi?
Bizim aslında en büyük motivemiz kendimizi geliştirmek ve bir ekibin parçası olmaktı. Çalışma hayatında, okulda sürekli ekip halinde çalışacağız ve çalışıyoruz. Kendi ekibimizin olması, görevlerimizin olması bizi en çok motive eden şeydi. Tabi bunun yanı sıra başarma isteği var. Hepimiz başarılı olmak, kariyerimize bir başarı katmak istiyorduk. Devamında konumuzu belirleyince de ne kadar ihtiyaç duyulan bir konu olduğunu gördük. Heyecanla ve motivasyonla devam etmemizin sebebi de bu sorunlara çözüm bulmaktı. Innogas fikri de tam olarak bu ihtiyaçların fark edildiği zaman doğdu. Organik atıkların oluşturduğu görüntü ve koku kirliliği, organik atıkların boşa giden bir enerji kaynağı olması ve hala enerjiye ulaşamayan insanların olması bizi motive eden şeylerden biriydi.
Soru 2: Takım olarak çözmek istediğiniz temel problem neydi?
Takım olarak çözmek istediğimiz temel problem, fosil yakıtlara olan yüksek bağımlılığın yarattığı çevresel kriz ve gıda atıklarının verimsiz yönetimi sonucu ortaya çıkan ikili bir zorluktu. Biz, sürdürülebilir olmayan enerji kaynaklarına bir alternatif oluşturmanın ve aynı zamanda değerli bir kaynak olan gıda atığının israfını önlemenin gerekliliğini gördük. Bizim geliştirdiğimiz biyogaz reaktörü, bu iki büyük sorunu tek bir döngüsel yaklaşımla çözmeyi hedefledi.
Soru 3: Teknofest'e katılmaya karar verdiğiniz anı bizimle paylaşır mısınız?
Aslında bizim tam olarak Teknofest'e katılma karar anımız yok. Biz başta Teknofest'e katılmak isteyenler için düzenlenen bir etkinlikte görüştük. Amacımız başından belliydi yani. Teknofest'e katılmak ve Teknofest için bir proje oluşturmak. Ekibimiz o etkinlikte kuruldu ve arkasından konumuzu belirleyip projeye başladık. Bu yüzden bu tür etkinliklere katılmak çok önemli.
Soru 4: Birinci olduğunuz projenizi okuyucularımıza basitçe nasıl anlatırsınız?
Projemiz evsel atıkları, yiyecekleri kompostlama mantığıyla çalışıyor. Bir depoda biriktirilen atıklar zamanla kompost haline geliyor ve bu kompostu çamur olarak adlandırıyoruz. Çamurun dibinde zamanla bir sıvı biriktiriyor. Bu sıvıyı peristaltik pompa yardımıyla metan gazı üreten bakterilerin olduğu bölmeye aktarıyoruz. Metan gazı üreten bakteriler süreci hızlandırarak daha verimli ve hızlı metan gazı üretiyorlar. Ardından kullanılan atık suyu sisteme peristaltik pompa ile geri aktarıyoruz, böylece sistemimiz sıfır atık bir sistem oluyor. Ayrıca çamurun eldesinden arta kalan kompostu bitkilerde gübre olarak kullanıyoruz. Bu da çevreci bir yaklaşımla sürdürülebilirliğe katkı sağlıyor.
Soru 5: Projenin geliştirilmesi sırasında "kilit kırılma anı" dediğiniz, her şeyi değiştiren önemli bir aşama oldu mu?
Evet, proje sürecimizde "kilit kırılma anı" dediğimiz çok önemli bir aşama yaşadık. Öncelikle organik atıkların ayrışmasıyla kompost oluşum sürecini başlattık. Bu aşama sabır, uygun sıcaklık, nem ve mikrobiyal denge gerektiriyordu. Kompostun olgunlaşmasıyla birlikte sistemde gerekli biyolojik koşullar da sağlanmış oldu. Bu ortam sayesinde beklediğimiz biyogaz üretim süreci de harekete geçti. Başlarda gaz çıkışı gözlemlenemediği için tedirginlik yaşadık; ancak doğru koşullar sağlandığında ilk gaz çıkışı gerçekleşti. Bu an bizim için bir dönüm noktasıydı. Hem motivasyonumuz arttı hem de sistemin çalıştığını net şekilde gördük. Sonuç olarak hem kompost hem de biyogaz üretimini başarıyla gerçekleştirdik ve projemizin temel hedeflerine ulaştık.
Soru 6: Zamanla grup olarak motivasyon kaybı yaşadınız mı? Yaşadıysanız nasıl bu dönemi atlattınız?
Evet yaşadık. Ama her zaman aklımızda attığımız her adımın bizim için büyük bir tecrübe olduğu vardı. Ne kadar motivasyon düşürücü şeyler yaşasak da her zaman kendimizi yükselttik. Çünkü TEKNOFEST çok uzun bir serüven ve her zaman o motivasyonu yüksekte tutmak önemli. Bizim, arkadaş olmamızın da artısıyla bu süreçleri en az hasarla atlattığımızı düşünüyorum.
Soru 7: Teknofest'e katılmak isteyen arkadaşlara ne tavsiye edersiniz?
Teknofest'e katılmak isteyen arkadaşlara en önemli tavsiyemiz, süreci bir yarışmadan çok bir öğrenme deneyimi olarak görmeleri. Teknofest, yeni şeyler denemek, kendinizi geliştirmek ve farklı alanlarda yetenek kazanmak için büyük bir fırsat. Bu bakış açısını benimsediklerinde hem daha rahat ilerlerler hem de karşılarına çıkan zorlukları daha kolay aşarlar. Diğer tavsiyemiz ise kesinlikle ekip içi iletişimi güçlü tutmalarıdır. Teknofest süreci yalnızca teknik bir yarışma değil; aynı zamanda ekip yönetimi, zaman planlaması ve kriz çözme süreci. Son olarak, "mükemmel olmasını" bekleyerek vakit kaybetmesinler. Biz de projemizi onlarca kez revize ettik. Hatalardan korkmayın ve pes etmeyin. Adım attığınız anda zaten yolun yarısını geçmiş oluyorsunuz.